Children Full of Life_Practice
Scroll for English
Παρακολουθώντας το Children Full of Life, νιώθω πως πρόκειται για κάτι πολύ περισσότερο από ένα ντοκιμαντέρ για την εκπαίδευση. Είναι μια βαθιά ανθρώπινη ματιά στο πώς τα παιδιά μαθαίνουν όχι μόνο γράμματα και αριθμούς, αλλά κυρίως πώς να είναι άνθρωποι: να νιώθουν, να συνδέονται, να εκφράζονται, να σέβονται και να φροντίζουν ο ένας τον άλλον.
Στην τάξη του δασκάλου Toshiro Kanamori, σε ένα δημόσιο σχολείο της Ιαπωνίας, η καθημερινότητα δεν περιστρέφεται γύρω από διαγωνίσματα και επιδόσεις, αλλά γύρω από κάτι πολύ πιο ουσιαστικό: τη συναισθηματική καλλιέργεια. Ο ίδιος πιστεύει βαθιά ότι η ενσυναίσθηση δεν είναι έμφυτο προνόμιο λίγων, αλλά δεξιότητα που μπορεί και πρέπει να διδάσκεται. Και πράγματι, μέσα από απλές, αλλά βαθιά ουσιαστικές πρακτικές, δημιουργεί έναν χώρο όπου τα παιδιά μαθαίνουν να αναγνωρίζουν τα συναισθήματά τους, να τα μοιράζονται και να στέκονται με σεβασμό απέναντι στα συναισθήματα των άλλων.
Ιδιαίτερη θέση στη μέθοδό του έχουν τα γράμματα. Τα παιδιά γράφουν σε συμμαθητές, σε γονείς, σε αγαπημένους ανθρώπους που έχουν φύγει από τη ζωή. Διαβάζουν δυνατά τις σκέψεις τους, συχνά με σπασμένη φωνή. Και εκεί συμβαίνει κάτι εξαιρετικά σημαντικό από ψυχοπαιδαγωγική σκοπιά: η ευαλωτότητα γίνεται αποδεκτή, όχι ως αδυναμία, αλλά ως δύναμη σύνδεσης. Τα δάκρυα δεν θεωρούνται εμπόδιο στη μάθηση· αντίθετα, γίνονται γέφυρα επικοινωνίας.
Η σύγχρονη παιδοψυχολογία επιβεβαιώνει αυτό που ο Kanamori εφαρμόζει καθημερινά στην πράξη: τα παιδιά που νιώθουν συναισθηματικά ασφαλή στην τάξη, μαθαίνουν καλύτερα, συνεργάζονται πιο ουσιαστικά και αναπτύσσουν υψηλότερη αυτοεκτίμηση. Όταν ένα παιδί νιώθει ότι μπορεί να μιλήσει χωρίς φόβο για τη λύπη, τον θυμό, τη ζήλια ή τη χαρά του, τότε αρχίζει να κατανοεί και τον εαυτό του και τους άλλους. Αυτή είναι η βάση της ενσυναίσθησης και της κοινωνικής ωρίμανσης.
Συγκλονιστική είναι η στιγμή όπου ένα παιδί ζητά συγγνώμη από φίλο του επειδή τον αγνόησε στο διάλειμμα. Σε έναν κόσμο όπου συχνά μαθαίνουμε στα παιδιά να «μη δίνουν σημασία» ή να «μην το παίρνουν προσωπικά», εδώ βλέπουμε το αντίθετο: μαθαίνουν να αναλαμβάνουν ευθύνη για τα συναισθήματά τους και για τον αντίκτυπο των πράξεών τους στους άλλους. Αυτή η δεξιότητα – η συναισθηματική υπευθυνότητα – αποτελεί βασικό πυλώνα υγιών σχέσεων σε όλη τη διάρκεια της ζωής.
Ο Kanamori δεν αποφεύγει ούτε τα δύσκολα θέματα. Μιλά στα παιδιά για τον θάνατο ενός πρώην μαθητή του και για την απρόβλεπτη φύση της ζωής. Όχι για να τα τρομάξει, αλλά για να τους υπενθυμίσει κάτι θεμελιώδες: ότι η καλοσύνη, η φροντίδα και η έκφραση των συναισθημάτων δεν μπορούν να αναβάλλονται. Από αναπτυξιακή σκοπιά, αυτή η ειλικρινής προσέγγιση βοηθά τα παιδιά να χτίσουν ψυχική ανθεκτικότητα — όχι αποφεύγοντας τον πόνο, αλλά μαθαίνοντας να τον αντέχουν και να τον μοιράζονται.
Αυτό που κάνει την τάξη του τόσο ξεχωριστή δεν είναι κάποια πρωτοποριακή τεχνική, αλλά η βαθιά ανθρωπιστική στάση του δασκάλου. Δεν υπάρχει ιεραρχία συναισθημάτων: η χαρά, η λύπη, η ντροπή, ο φόβος και η αγάπη έχουν όλα θέση στο ίδιο θρανίο. Και αυτή ακριβώς η ισοτιμία των συναισθημάτων είναι που διδάσκει στα παιδιά ότι όλα όσα νιώθουν έχουν αξία και δικαίωμα ύπαρξης.
Ως παιδαγωγοί και γονείς, συχνά επικεντρωνόμαστε στο «τι πρέπει να μάθουν» τα παιδιά και ξεχνάμε να αναρωτηθούμε «πώς χρειάζεται να νιώθουν για να μπορέσουν να μάθουν». Το Children Full of Life μας θυμίζει πως η μάθηση ανθίζει εκεί όπου υπάρχει σύνδεση, αποδοχή, ασφάλεια και ουσιαστική επικοινωνία. Εκεί όπου το παιδί δεν φοβάται να είναι ο εαυτός του.
Το πιο επαναστατικό μήνυμα της ταινίας δεν είναι ότι τα παιδιά πρέπει να είναι πάντα χαρούμενα. Είναι ότι η ευτυχία δεν είναι η απουσία του πόνου, αλλά η παρουσία του άλλου μέσα σε αυτόν. Είναι η εμπειρία του «δεν είμαι μόνος σε αυτό που νιώθω». Και αυτή είναι ίσως η πιο σημαντική δεξιότητα ζωής που μπορούμε να προσφέρουμε στα παιδιά: να ξέρουν πώς να χαίρονται μαζί, αλλά και πώς να πονάνε μαζί — με σεβασμό, ενσυναίσθηση και αληθινή επικοινωνία.
Σε έναν κόσμο που συχνά μετρά την επιτυχία με βαθμούς, επιδόσεις και πιστοποιήσεις, το Children Full of Life μας καλεί να θυμηθούμε κάτι βαθύτερο: ότι ο σκοπός της εκπαίδευσης δεν είναι απλώς να δημιουργήσει ικανούς μαθητές, αλλά ολοκληρωμένους ανθρώπους. Ανθρώπους που ξέρουν να ακούν, να μιλούν με ειλικρίνεια, να στηρίζουν και να μοιράζονται. Και αυτό, τελικά, είναι ένα μάθημα που δεν τελειώνει ποτέ.
Watching Children Full of Life feels like encountering something far deeper than a documentary about schooling. It is a profoundly human portrait of how children learn not only letters and numbers, but how to be human: how to feel, connect, express themselves, respect others, and care for one another.
In the classroom of teacher Toshiro Kanamori, in a public school in Japan, daily life does not revolve around exams and performance, but around something far more essential: emotional development. He deeply believes that empathy is not an inborn gift for a few, but a skill that can and should be taught. And indeed, through simple yet deeply meaningful practices, he creates a space where children learn to recognize their emotions, share them, and respond respectfully to the feelings of others.
Letters play a central role in his method. Children write to classmates, parents, and loved ones who have passed away. They read their words aloud, often with trembling voices. And here something profoundly important happens from a psychological and educational perspective: vulnerability becomes acceptable — not as weakness, but as a bridge to connection. Tears are not obstacles to learning; they become pathways to communication.
Modern child psychology confirms what Kanamori demonstrates daily in practice: children who feel emotionally safe in the classroom learn better, collaborate more meaningfully, and develop stronger self-esteem. When a child feels free to speak about sadness, anger, jealousy, or joy without fear, they begin to understand both themselves and others. This is the foundation of empathy and social maturity.
One especially moving moment shows a boy apologizing to a friend for ignoring him during recess. In a world where children are often taught to “brush things off” or “not take things personally,” here we see the opposite: children learning to take responsibility for their emotions and for the impact of their behavior on others. This ability — emotional accountability — is a cornerstone of healthy relationships throughout life.
Kanamori does not avoid difficult topics. He speaks openly to his students about the death of a former pupil and about the unpredictability of life. Not to frighten them, but to remind them of something essential: kindness, care, and emotional expression cannot be postponed. From a developmental perspective, this honest approach helps children build psychological resilience — not by avoiding pain, but by learning how to endure it and share it.
What makes this classroom truly special is not a revolutionary technique, but the teacher’s deeply humanistic stance. There is no hierarchy of emotions: joy, sorrow, shame, fear, and love all sit at the same desk. And this emotional equality teaches children that everything they feel has value and deserves space.
As educators and parents, we often focus on what children must learn and forget to ask how they need to feel in order to learn. Children Full of Life reminds us that learning flourishes where there is connection, acceptance, safety, and meaningful communication — where children are not afraid to be themselves.
The most radical message of the film is not that children should always be happy. It is that happiness is not the absence of pain, but the presence of others within it. It is the experience of “I am not alone in what I feel.” And this may be the most important life skill we can offer children: knowing how to rejoice together, and how to suffer together — with respect, empathy, and genuine communication.
In a world that often measures success through grades, performance, and certifications, Children Full of Life calls us to remember something deeper: the purpose of education is not merely to create capable students, but whole human beings — people who know how to listen, speak honestly, support one another, and share. And this, ultimately, is a lesson that never ends.
